Teoria psychologiczna jąkania

Teoria ta ukazuje, iż bezpośrednią przyczyną jąkania jest wzmożona aktywność mięśni biorących udział w tworzeniu mowy. Nadmierna aktywność mięśni mownych jest reakcją częściowo wyuczoną i zautomatyzowaną już we wczesnym wieku. Natomiast zgodnie z ostatnią teorią można rzec, iż mechanizm jąkania można porównać do mechanizmu jąkania do funkcjonowania układu radioodbiorczego, gdzie ośrodek mowy w korze mózgowej można traktować jako oscylator elektryczny, który wzbudza się u osób normalnie mówiących natychmiast, gdy zechcą mówić.

W związku z czym biocybernetyka może być analogią systemu języka, w którym powtarzają się pewne cykle mowy, tworząc silny związek neuronalny ze sprzężeniem zwrotnym centralnego układu nerwowego. U osób jąkających się specjaliści obserwują niepełny wydech, który jest spowodowany zbyt szybkim kolejnym wdechem, oddychanie piersiowe przy ściśniętej przeponie oraz nieuruchamianiu brzusznych mięśni oddechowych, a następnie oddychanie asymetryczne, kiedy pewna część przepony pracuje w odmiennym rytmie niż druga, poza tym zaciskanie strun głosowych, skurcze mięśni języka oraz podniebienia. Należy pamiętać, iż jąkanie po przeżyciu jakiegoś urazu psychicznego może wystąpić nie tylko w dzieciństwie, ale również w życiu dorosłym. Z problemem jąkania związane są następujące emocje: lęku, strachu, poczucia winy, strachu przed karą oraz wrogości.

Należy mieć również na uwadze, że jąkanie zdarza się częściej osobom z niską samooceną oraz małym poczuciem własnej wartości. Jest często powodem tak zwanego błędnego koła, ponieważ pod wpływem jąkania oraz związanego z tym stresu komunikacyjnego samoocena obniża się jeszcze intensywniej. Jąkanie bywa również objawem nerwicy bądź przyczynia się do jej pogłębiania. O jej neurologiczno emocjonalnym podłożu jąkania świadczy fakt, iż często towarzyszą niekontrolowane ruchy, do których zalicza się: odwracanie i wysuwanie głowy, marszczenie czoła, napinanie szyi, drgania mięśni policzka, napinanie mięśni torsu, podnoszenie i marszczenie brwi, skurcze języka i podniebienia oraz kołysanie się i tupanie.

W Polsce zacina się przeszło czterysta tysięcy osób. Natomiast w skali światowej czterdzieści pięć milionów dorosłych i sto osiemdziesiąt milionów dzieci. Należy jednak pamiętać, iż jąkanie nie znajduje się na liście chorób. W związku z tym występuje problem z refundacją sprzętu rehabilitacyjnego czy również z zasiłkami pielęgnacyjnymi na te dzieci. Uczeni podkreślają iż istnieje duże prawdopodobieństwo w dziedziczeniu opisywanej predyspozycji. W wielu przypadkach wystarczy przestrach, czy długotrwała choroba bądź szok po wypadku. Specjaliści są zdania, iż wada wymowy rozwija się, w momencie gdy dziecko jest strofowane za to albo, gdy rodzice udają przed zainteresowaną osobą, że wszystko jest w porządku, ale jednak za jego plecami rozmawiają o kwestii jąkania.